Bạn không đủ tiền mua một
chiếc laptop "đập hộp" chính hãng, nhưng thực sự có nhu cầu dùng máy
tính xách tay. Vậy laptop secondhand sẽ là giải pháp tối ưu nhất. Tuy nhiên,
bạn cần rất thận trọng khi chọn mua máy cũ.
Bộ vi xử lý
Điểm đầu tiên cần chú ý khi mua laptop chính là bộ vi xử lý, bộ não của toàn bộ
chiếc máy tính xách tay (MTXT). Hầu hết laptop ở thị trường Việt
Nam và khu vực
châu Á đều dùng bộ vi xử lý của Intel. Do đó, khi chọn mua máy, bạn cần yêu cầu
thử kết nối Internet, tốt nhất là bằng cả hai đường có dây (LAN) và không dây
(Wi-Fi). Khi đã kết nối được Internet, bạn chỉ cần vào website của Intel và
download về máy tính chương trình tiện ích xác định model bộ xử lý Intel.
Phần mềm sẽ thông báo chi tiết về tốc độ và model bộ vi xử lý, tốc độ system bus, Cache Memory...
Sau khi cài đặt và chạy,
phần mềm sẽ thông báo chính xác tốc độ và model của bộ xử lý đang sử dụng trên
máy, tốc độ bus hệ thống (system bus) cũng như dung lượng và loại bộ nhớ cache
(cache memory). Nếu bất kỳ thông số nào khác với những lời giới thiệu quảng cáo
của người bán, hãy chuyển sang tìm chiếc máy khác, vì chương trình này của
Intel phát hiện được tất cả mọi trường hợp tăng tốc độ hoặc "thay tên đổi
họ" bộ xử lý.
Màn hình TFT
Sau chip xử lý, màn hình của laptop là bộ phận quan trọng thứ 2 cần kiểm tra.
Đôi khi, bạn sẽ không thể nhìn thấy các lỗi chết điểm ảnh (dead pixel)
Các điểm ảnh chết sẽ không hiển thị được một số màu hoặc tất cả các màu.
trên màn hình nếu người bán
cố tình dùng các hình nền tối màu hoặc nhiều chi tiết. Để kiểm tra, bạn có thể
tải về phần mềm Dead Pixel Locator để hiển thị toàn bộ màn hình lần lượt bằng
các màu khác nhau.
Có những điểm pixel của màn hình bị chết với tất cả các màu, nhưng cũng có điểm
chỉ không hiển thị được một số màu. Do đó, Dead Pixel Locator sẽ giúp phát hiện
tất cả những điểm ảnh bị "chết" trên màn hình LCD của laptop hoặc màn
hình plasma. Chương trình không cần cài đặt và có thể chạy luôn, bạn chỉ cần
bấm vào nút chọn màu và quan sát trên toàn bộ màn hình xem có xuất hiện những
chấm màu khác thường nào hay không.
Khi phát hiện có bất kỳ điểm ảnh chết nào trên màn hình, tốt nhất bạn nên thử
chọn chiếc khác, vì màn hình bị lỗi điểm ảnh thường đã qua sử dụng khá nhiều,
sắp đến thời kỳ nhiều điểm ảnh cùng bị chết.
Hệ điều hành Windows XP
Hầu hết các máy laptop hiện đại đều sử dụng hệ điều hành Windows XP. Sẽ chẳng
quan trọng gì mấy nếu bạn mua chiếc laptop đã "xập xệ". Nhưng nếu được
quảng cáo là hàng mới dùng lướt, còn nguyên tem bảo hành, thì tốt nhất bạn nên
thử check xem phiên bản Windows XP đó có bản quyền hay không tại địa chỉ http://www.microsoft.com/genuine/downloads/whyValidate.aspx.
Nếu
máy laptop đã cài lại Windows và không có bản quyền, điều đó cho thấy lịch sử
của nó cũng có phần phức tạp, vì không còn đĩa cài Windows gốc có bản quyền,
hay đã dùng nhiều, Windows bị lỗi, máy từng gặp sự cố .v.v.
Những kinh nghiệm đáng giá
Thường các hãng sản xuất
laptop có thương hiệu nổi tiếng như IBM, HP, Sony, Toshiba... đều có cấu hình
chuẩn cho mỗi model. Chỉ cần lật dưới đáy MTXT secondhand bạn định mua, tìm
kiếm trên Google đúng mã số sản phẩm đó trên website của hãng sản xuất, bạn sẽ
biết được cấu hình phần cứng của laptop đã bị thay đổi gì hay chưa.
Các hãng laptop nổi tiếng còn có những phần mềm chuyên dụng cho phép kiểm tra
toàn bộ cấu hình máy có chính hãng hay không, kiểm tra chất lượng pin, thời
gian đã sử dụng, thời gian dùng máy bằng nguồn pin.
Trực quan hơn, bạn có thể quan sát các góc máy hay cọ xát với túi và bàn tay
(khi sử dụng) đã bị mòn sơn mạ chưa, có bị sơn tút lại hay không, các ốc vít có
dấu hiệu từng bị tháo ra không. Một chi tiết khác có thể dễ quan sát là chân đế
bằng cao su của MTXT. Người sử dụng thường có thói quen xê dịch vị trí laptop
hơn là nhấc bổng lên để dịch chuyển. Do đó, nếu nhìn thấy chân đế cao su mòn
vẹt, có thể xác định máy đã được sử dụng nhiều trong thời gian dài.
Ngoài ra, khi đi chọn mua laptop cũ, bạn cũng nên cầm theo một đĩa DVD hoặc VCD
cũ đã xước để thử ổ DVD/VCD. Thời gian nhận ra đĩa nhanh thì có nghĩa ổ DVD vẫn
còn tốt và ngược lại.
Sau cùng, khi đã chạy thử các chương trình đòi hỏi độ tương thích cấu hình tốt
như xử lý ảnh dung lượng lớn trên PhotoShop hoặc bản vẽ AutoCad và thấy tốc độ
ổn định, không bị giật, treo, bạn nên mở một chương trình soạn thảo văn bản như
Word, sau đó gõ tất cả các phím trên bàn phím để đảm bảo không có vị trí phím
nào bị liệt hoặc kém nhạy. Đây là những chi tiết rất dễ bị bỏ qua, nhưng lại
ảnh hưởng rất nhiều tới hiệu quả sử dụng máy.